Chuyện của 20 năm về trước

Hình ảnh Tô Minh Quyên sẽ không được ai chú ý, nếu không có ngày cô bé gặp được nhà nhiếp ảnh Giải Hải Long. Câu chuyện bắt đầu từ năm 1991, khi còn là một nhiếp ảnh nghiệp dư, Giải Hải Long muốn đi đến khắp các vùng miền trên đất nước Trung Quốc để ghi vào ống kính cuộc sống người dân. Lý tưởng như vậy, nhưng thực hiện nó không phải là việc dễ dàng.

 
“Thực ra, nghĩ đơn giản nhưng đến khi bắt tay vào làm thì tôi không hình dung được là mình nên chụp những gì? Tôi chưa xác định được phương hướng cho con đường phía trước, cho đến ngày tình cờ đi vào một thôn nhỏ thuộc tỉnh Hà Bắc. Có thể nói, con người nơi đó đã làm thay đổi cả vận mệnh của tôi”. Giải Hải Long kể lại. Nhà nhiếp ảnh nghiệp dư này đã đọc được một khẩu hiệu trên bức tường gạch trong thôn: “Có nghèo nhưng cũng không được nghèo giáo dục, có khổ cũng không để trẻ em phải khổ”. Dòng chữ này đã gây ấn tượng mạnh với Hải Long, vì ông biết để viết được ra nó, người dân ở đây cũng phải cố gắng đến mức nào.

“Cuối cùng, tôi cũng đã quyết định mình sẽ phải làm những gì? Mặc dù là nghệ sỹ nghiệp dư, nhưng công việc chính của tôi là một cán bộ văn hóa ở Bắc Kinh. Vì thế tôi quyết định chụp ảnh trẻ nghèo ở mọi vùng đất để gây quỹ khuyến học cho các em. Mọi người sẽ biết tới các em nhiều hơn và sẽ có nhiều người ủng hộ tôi trong công việc nhân đạo này” - Nhiếp ảnh gia Hải Long bồi hồi nhớ lại.

Bức ảnh“Em muốn được đi học”
 

Những ngày sau đó, Giải Hải Long đi đến nhiều trường học của trẻ em nghèo 2 tỉnh Hà Bắc và An Huy. Ông luôn muốn tìm cho mình một gương mặt, một hình ảnh thể hiện tinh thần khao khát học tập dù cuộc sống còn vô vàn khó khăn của những đứa trẻ ở vùng đất đã đi qua. Một ngày, khi bước chân vào trường tiểu học Kim Đào thuộc tỉnh Anh Huy, Hải Long chú ý ngay đến một cô bé đang cặm cụi viết chữ. Hỏi cô giáo thì được biết bé là Tô Minh Quyên, đã phải nghỉ học một năm do gia đình quá nghèo, nay mới có điều kiện trở lại lớp. Định đi qua hỏi chuyện, bất chợt Minh Quyên ngẩng mặt lên nhìn khách. Một cảm giác kỳ lạ, một sức hút lớn từ ánh mắt của cô bé khiến Hải Long lập tức giơ máy ảnh lên; và bức ảnh “Em muốn được đi học” ra đời.

Hình ảnh cô bé Tô Minh Quyên trong bức ảnh tạo cảm giác cực kỳ mạnh mẽ đối với những ai từng chiêm ngưỡng nó. Một em bé nông thôn tay cầm bút, ánh mắt to, trong veo với nỗi khát khao được học văn hóa đã trở thành hình ảnh tượng trưng cho khát vọng vươn lên của trẻ em nghèo An Huy. Không dừng lại ở đó, sau khi đoàn thanh niên Trung Quốc chính thức thành lập quỹ “Công trình hy vọng”, nhằm quyên góp tiền cho trẻ em thất học của đất nước hơn 1 tỷ dân này, thì bức ảnh “Em muốn được đi học” chính thức được chọn làm biểu tượng chính của quỹ; và Tô Minh Quyên cũng trở thành sứ giả của những trẻ em nghèo thất học, cần sự giúp đỡ. Ánh mắt đầy nghị lực và khát vọng đến trường của cô bé nghèo Minh Quyên đã trở thành một trong những bức ảnh nổi tiếng nhất của Trung Quốc từ năm 1991 đến nay.

Bức ảnh “Em muốn được đi học” đã làm thay đổi cuộc đời cô bé nghèo đến từ tỉnh An Huy.  Đồng thời nó cũng giúp vô số trẻ em nghèo khác được trở lại trường học. “Nhìn bức ảnh đó, tôi đã thấy trẻ em nghèo của đất nước mình khao khát được học hành như thế nào. Vì thế, thông qua Minh Quyên, mọi người sẽ biết thương yêu hơn đồng bào của mình”. Một nhà hảo tâm đã nói như vậy khi bỏ ra số tiền rất lớn ủng hộ quỹ “Công trình hy vọng” dành cho trẻ em thất học của Trung Quốc.

Cùng Minh Quyên đi làm…

Sau khi nhận được sự giúp đỡ của nhiều nhà hảo tâm để có thể tiếp tục đi học, năm 2005 Tô Minh Quyên tốt nghiệp khoa tài chính ngân hàng thuộc trường đại học kỹ thuật An Huy. Sau đó, cô đã xuất sắc vượt qua nhiều ứng cử viên khác để vào làm tại chi nhánh ngân hàng công thương Trung Quốc đặt tại tỉnh này. Năng lực và tính tích cực của một cô bé lớn lên trong sự giúp đỡ của người khác đã khiến lãnh đạo và đồng nghiệp tại ngân hàng này phải kính nể. Trong những ngày cuối tháng 8 vừa qua, Tô Minh Quyên đã chính thức được đề bạt làm giám đốc chi nhánh ngân hàng công thương Trung Quốc tại tỉnh An Huy khi mới tròn 27 tuổi.

Để có được vị trí như ngày hôm nay, Minh Quyên không bao giờ quên nghĩa cử của những người đã giúp đỡ mình và những trẻ em thất học khác đang cần sự giúp đỡ của xã hội. Vì thế, là hình ảnh đại diện cho quỹ “Công trình hy vọng, “cô bé mắt to” Minh Quyên ngày nào rất hăng hái và nỗ lực tham gia các hoạt động của quỹ này. Giờ đây, hình ảnh một thanh niên năng động, thành công trong công việc và đi đầu trong các hoạt động xã hội - Minh Quyên, đang trở thành tấm gương sáng cho thế hệ thanh niên Trung Quốc hiện đại noi theo.

Vượt qua phạm vi của một tấm ảnh, “Em muốn được đi học” đã trở thành biểu tượng cho khát vọng đến trường của trẻ em nghèo Trung Quốc. Và hình ảnh “cô bé mắt to” Tô Minh Quyên sẽ còn được thế hệ thanh niên Trung Quốc nhắc tới nhiều, vì ý chí học tập và tinh thần vươn lên của cô.